Regional Inequalities and Cohesion in the European Union

Διδάσκοντες: 
ECTS: 
4
Κωδικός Μαθήματος: 
ΚΕ0Ε22
Κύκλος / Επίπεδο: 
Προπτυχιακό
Υποχρεωτικό / Επιλογής: 
Επιλογής
Περίοδος Διδασκαλίας: 
Εαρινό
Περιεχόμενο Μαθήματος: 

Αντικείμενο του μαθήματος είναι η συζήτηση των ζητημάτων που αφορούν τη σκοπιμότητα και το περιεχόμενο της δημόσιας παρέμβασης στην ΕΕ στο όνομα της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής. Κατ’ αρχήν συζητούνται οι εναλλακτικές ερμηνείες της έννοιας της συνοχής υπό το φως των ιδεολογικο-πολιτικών τους θεμελιώσεων. Ακολούθως διερευνώνται οι διασυνδέσεις ανάμεσα στη συνοχή και στην οικονομική ολοκλήρωση, προσδιορίζονται οι υφιστάμενες κοινωνικο-οικονομικές ανισότητες στην επικράτεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και σκιαγραφείται ο καταμερισμός έργου για την προώθηση της συνοχής ανάμεσα στην ΕΕ και στα κράτη μέλη.

Στη συνέχεια μελετάται η συμβολή ποικίλλων δημόσιων πολιτικών στην προώθηση της συνοχής και εξετάζεται η σχετική δράση των δημοσιονομικών πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδιαίτερα της πολιτικής συνοχής. Πιο συγκεκριμένα, αναλύονται η λογική, οι αρχές και το θεσμικό πλαίσιο της  πολιτικής συνοχής και αξιολογούνται οι επιπτώσεις της άσκησής της στη χωρική οργάνωση, τη θεσμική εξέλιξη, τις πολιτικές και το ύφος πολιτικής των Ευρωπαϊκών κρατών. Το σεμινάριο κλείνει με μια αποτίμηση της ελληνικής εμπειρίας στο πεδίο της πολιτικής συνοχής.

Θεματικές ενότητες

1.    Tο εννοιολογικό πλαίσιο
2.    Θεωρίες περιφερειακής ανάπτυξης – οικονομική ολοκλήρωση και περιφερειακή ανάπτυξη
3.    Περιφερειακές και εδαφικές ανισότητες στην Ευρωπαϊκή Ένωση
4.    Περιφερειακές και εδαφικές  ανισότητες στην Ελλάδα
5.    Στόχοι, διλήμματα και εργαλεία της περιφερειακής πολιτικής
6.    Ο στόχος της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής
7.    Η  πολιτική συνοχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ιστορική εξέλιξη, αρχές, χρηματοδοτικά μέσα, Στόχοι)
8.    Ευρωπαϊκή πολιτική συνοχής και ανάπτυξη των Ελληνικών περιφερειών – μια ιστορική αναδρομή
9.    Ο αναπτυξιακός και περιφερειακός προγραμματισμός της Ελλάδας, 2014-2020
10.    Οι προοπτικές της πολιτικής συνοχής, 2021-2027

Μαθησιακά Αποτελέσματα: 

Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές θα: - διαθέτουν μια γενική εικόνα των προβλημάτων και των διλημμάτων που συνδέονται με τη χωρική διάσταση της ανάπτυξης - είναι σε θέση να παρακολουθούν και να αξιολογούν συζητήσεις σχετικά με την αναπτυξιακή στρατηγική σε Ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό ή/και τοπικό επίπεδο - έχουν τη δυνατότητα να μελετήσουν και να αποτιμήσουν επιμέρους αναπτυξιακά προγράμματα/ δράσεις σε Ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό ή/και τοπικό επίπεδο

Βιβλιογραφία: 

Βιβλιογραφία μαθήματος (Εύδοξος)
Bradley, J., Petrakos, G., Traistaru, J. (εds.) (2005), Integration, Growth, and Cohesion in an Enlarged European Union, New York: Springer.
Coccossis, H., Psycharis, Y. (eds.) (2008), Regional Analysis and Policy, Heidelberg: Springer.

Επιπρόσθετη βιβλιογραφία για μελέτη
Andreou, G. (2017), “The EU New Economic Governance and EU Cohesion Policy: More Effectiveness and Less Solidarity?”, paper presented at ECPR Annual Conference, September, Oslo, available at
https://ecpr.eu/Filestore/PaperProposal/de5f5e73-38c1-403b-9503-dd610456... (accessed 10 June 2019).
European Commission  (2014), “An introduction to EU cohesion policy 2014-2020”, June, , available at https://ec.europa.eu/regional_policy/sources/docgener/informat/basic/bas... (accessed 10 June 2019).
European Commission (2017), “Seventh Report on Economic, Social and Territorial Cohesion”, Luxembourg: Publications Office of the European Union, available at
https://ec.europa.eu/regional_policy/sources/docoffic/official/reports/c... (accessed 10 June 2019).